Mechanisme voor koolstofcorrectie aan de grens (CBAM)
De beslissende fase is aangebroken. Het papierwerk is nu geld waard.
Sinds 1 januari 2026 is CBAM niet langer een rapportageverplichting. Elke ton CO₂ die vervat zit in het cement, ijzer en staal, aluminium, kunstmest, waterstof en elektriciteit die u de EU binnenbrengt, heeft nu een prijs — en het aantal dat u aangeeft, is het aantal waarvoor u betaalt.
De eerste jaarlijkse CBAM-aangifte, die betrekking heeft op alle invoer in 2026, moet uiterlijk op 30 september 2027 worden ingediend. Deze moet worden onderbouwd met ofwel voorzichtige standaardwaarden, ofwel met daadwerkelijke emissies die zijn geverifieerd door een geaccrediteerde CBAM-verificateur. Er is geen derde optie, en het verschil tussen beide is waar het geld te halen valt.
Wat valt er nu eigenlijk onder het toepassingsgebied?
De CBAM is van toepassing op goederen die zijn opgenomen in bijlage I bij Verordening (EU) 2023/956 op basis van hun GN-code: cement, ijzer en staal, aluminium, meststoffen, waterstof en elektriciteit, evenals een reeks grondstoffen en verwerkte producten. Controleer uw GN-codes aan de hand van bijlage I — de verrassingen zitten bijna altijd in de grondstoffen en de afgeleide producten, niet in de voor de hand liggende goederen.
De gassen waarop de regeling van toepassing is, zijn kooldioxide, stikstofoxide en perfluorkoolwaterstoffen, afhankelijk van het product.
Alleen directe uitstoot: ijzer en staal, aluminium, waterstof, elektriciteit
Directe en indirecte uitstoot: cement en meststoffen
Bent u een producent buiten de EU? Dan valt u onder de CBAM, zelfs als u zelf niet naar de EU exporteert. Als uw product wordt gekocht door een fabrikant die het gebruikt als grondstof voor een CBAM-product, of door een handelaar die het doorverkoopt naar de EU, dan zullen uw emissiegegevens worden opgevraagd.
Wat is er veranderd krachtens Verordening (EU) 2025/2083?
Het vereenvoudigingspakket is op 8 oktober 2025 aangenomen en is nu van kracht. De belangrijkste wijzigingen:
Een enkele drempelwaarde van 50 ton. Een importeur wiens cumulatieve nettomassa aan ijzer- en staalproducten, aluminium, cement en meststoffen in een kalenderjaar onder de 50 ton blijft, is vrijgesteld en vermeldt dit in de douaneaangifte. Zodra de drempel op enig moment in het jaar wordt overschreden, bent u CBAM verschuldigd over alles wat in dat jaar is ingevoerd — inclusief de verplichting om een vergunning te hebben, aangifte te doen en afgifte te verrichten. De vrijstelling geldt niet voor elektriciteit of waterstof, en de Commissie herziet de drempel elk jaar uiterlijk op 30 april.
De deadlines zijn gewijzigd. Zowel de aangifte als de inlevering zijn verschoven van 31 mei naar 30 september.
De verkoop van emissierechten is uitgesteld tot 1 februari 2027, waarbij de prijs van de emissierechten voor 2026 wordt berekend op basis van het kwartaalgemiddelde van de ETS-veilingen (vanaf 2027 op weekbasis).
Het kwartaalbelang is teruggebracht van 80% naar 50%, en dat pas vanaf 2027.
Standaardwaarden worden nu verhoogd. De land- en productspecifieke standaardwaarden zijn gepubliceerd in Uitvoeringsverordening (EU) 2025/2621 en moeten in 2026 met 10 %, in 2027 met 20 % en vanaf 2028 met 30 % worden verhoogd (1 % voor meststoffen). Indien er geen betrouwbare landgegevens beschikbaar zijn, wordt uitgegaan van het gemiddelde van de tien exporterende landen met de hoogste emissie-intensiteiten.
Niet-gecalcineerde kaolienkleisoorten vallen buiten het toepassingsgebied.
Hoe wij helpen
Voor installatiebedrijven buiten de EU — advies
Uw monitoringplan vormt de basis voor alle verdere stappen. Krachtens Uitvoeringsverordening (EU) 2025/2547 moeten daarin de grenzen van de installatie, de productieprocessen en -trajecten, de rapportageperiode, alle te monitoren parameters en de daarvoor gekozen methode worden vastgelegd. Wij stellen het samen met u op:
Beoordeling aan de hand van bijlage I: welke van uw goederen vallen onder de CBAM en welke van uw grondstoffen zijn precursoren?
Installatiegrenzen, productieprocessen en productieroutes
Keuze van monitoringmethoden per bronstroom — op berekeningen gebaseerd, op massabalans of op metingen gebaseerd — en onderbouwing van de gekozen gegevensbronnen
Toerekening van emissies aan goederen, met inbegrip van warmte, elektriciteit, afvalgassen en aangekochte precursoren
Documentatie van eventuele CO₂-heffingen die in uw rechtsgebied van toepassing zijn, zodat uw EU-klant deze kan aftrekken
Schriftelijke procedures, gegevensstromen en controleactiviteiten die een grondige toetsing door een verificateur kunnen doorstaan
Registratie in het CBAM-register en gestructureerde gegevensoverdracht aan uw EU-klanten
Waarom voor ons kiezen?
We houden ons al vanaf het begin bezig met MRV in het kader van het EU-ETS. CBAM neemt de structuur van het EU-ETS vrijwel volledig over – monitoringplannen, benchmarks, geaccrediteerde verificatie, redelijke zekerheid – en dat is de taal die we al spreken. Hetzelfde team ondersteunt klanten op het gebied van het EU-ETS, ETS2, de koolstofvoetafdruk van producten en de CSRD, zodat uw CBAM-cijfers in lijn blijven met al het andere dat u rapporteert.
Onafhankelijke verificatie
De verificatie van het emissieverslag van een exploitant mag uitsluitend worden uitgevoerd door een verificateur die is geaccrediteerd krachtens Verordening (EU) 2023/956 en Gedelegeerde Verordening (EU) 2025/2551. Wij werken samen met ETS-geaccrediteerde verificateurs; momenteel wordt er gewerkt aan de uitbreiding van het toepassingsgebied van het CBAM.
Een opmerking over onafhankelijkheid. De verificatieregels verbieden dat een verificateur, of een onderdeel van dezelfde rechtspersoon, advies heeft gegeven over het monitoringplan, de monitoringmethodologie of het emissieverslag dat hij verifieert. Daarom houden we deze twee activiteiten strikt gescheiden: wanneer wij als uw verificateur optreden, hebben wij uw monitoringsysteem niet opgezet, en omgekeerd. Als u ons inschakelt voor advies, helpen wij u bij het vinden van een onafhankelijke verificateur — en bereiden wij u voor, zodat de verificatie vlot en soepel verloopt.
Importeur of producent van CBAM-goederen? Wij kunnen u helpen te voldoen aan de regelgeving
Wij kunnen u helpen bij het vaststellen van de ingebedde emissies van geproduceerde of geïmporteerde CBAM-goederen.
Via ons team van deskundigen kunnen we tijdens de overgangsperiode een onafhankelijke (vrijwillige) verificatie uitvoeren van de berekeningsmethoden die worden gebruikt voor de berekening van de geïntegreerde emissies.
Waar je je bevindt op de tijdlijn
1 januari 2026 — De definitieve periode gaat in. Alleen erkende CBAM-aangevers mogen CBAM-goederen invoeren. De financiële verplichting begint te lopen.
Gedurende het hele jaar 2026 — Ex-EU-exploitanten houden toezicht op de uitstoot volgens een conform monitoringplan. Gegevens die gedurende het jaar niet zijn vastgelegd, kunnen achteraf niet worden gereconstrueerd.
1 februari 2027 — De verkoop van CBAM-certificaten gaat van start op het gemeenschappelijke centrale platform.
Vanaf 2027 — Aan het einde van elk kwartaal moet ten minste 50 % van de certificaten die overeenkomen met uw invoer tot dan toe in dat jaar op uw registerrekening staan.
30 september 2027 — De eerste jaarlijkse CBAM-aangifte is ingediend en de certificaten zijn ingeleverd voor het kalenderjaar 2026.
De zakelijke argumenten voor actuele gegevens
De opslag op de standaardwaarden is bewust toegepast. Dit is zo bedoeld dat het opgeven van werkelijke, geverifieerde emissies in vrijwel alle gevallen goedkoper is dan het opgeven van standaardwaarden — en de korting wordt elk jaar groter naarmate de opslag stijgt van 10% naar 30%.
Uw CBAM-factuur is niet simpelweg de uitstoot vermenigvuldigd met de certificaatprijs. Er worden twee bedragen in mindering gebracht, en voor beide moet u actief een aanvraag indienen:
De aanpassing van de gratis toewijzing, berekend op basis van de CBAM-referentiewaarden uit Uitvoeringsverordening (EU) 2025/2620, weerspiegelt wat een EU-producent gratis zou hebben ontvangen. Deze aanpassing neemt elk jaar af, aangezien de gratis toewijzing tussen 2026 en 2034 geleidelijk wordt afgebouwd.
Een koolstofprijs die daadwerkelijk in het land van productie is betaald, na aftrek van eventuele kortingen of gratis toewijzingen in het kader van die regeling — maar alleen als uw leverancier dit aantoont. Doet hij dat niet, dan wordt ervan uitgegaan dat deze prijs nul is.
Geen van beide gebeurt vanzelf. Beide hangen af van de kwaliteit van wat je leverancier gedurende het jaar heeft gecontroleerd.